دکتر مریم ملکی

متخصص پوست و مو


زونا، علائم و درمان آن

زونا
بیماری زونا به آبله مرغان بالغین شهرت دارد. این بیماری معمولا در افرادی رخ می دهد كه سابقه این بیماری را در سال های گذشته داشته اند و یا این كه ویروس زونا را به صورت نهفته در خود جای داده اند كه عامل مولد آن شبیه ویروس آبله مرغان است.

تاول های منطقه ای یا زونا؛ تاول های كوچكی هستند كه جنب یكدیگر در منطقه یك عصب محیطی و در امتداد مسیر آن پدید می آید و با درد و سوزش همراه است.
ویروس زونا با ویروس آبله و آبله مرغان از یك گروه است. زونا می تواند در هر سنی رخ دهد، اما در افراد بالای 50 سال شایع تر است .
بیماری زونا به دلیل فعال شدن مجدد ویروس "واریسلازوستر" است كه در دوران كودكی بیماری آبله مرغان را در فرد سبب شده است.
این ویروس در سیستم عصبی بدن پنهان می شود و هنگامی كه سیستم ایمنی تضعیف می شود خود را به شكل بیماری زونا نمایان می كند.
ویروس "واریسلازوستر" جزء خانواده ویروس های "هرپس" كه تبخال را ایجاد می كند است، لغت زوستر به معنی تسمه یا كمربند است. در بیماری زونا درد شدید و سوزنده ای به صورت ثابت در طول یك مسیر عصبی حس می شود و تاول های قرمزی چند روز بعد در محل درد ظاهر می شود كه رنگ تاول ها كم كم به تیرگی می گراید.

علائم شایع
تاول های قرمز و دردناك كه امكان دارد در هر جایی از بدن به وجود آیند. این تاول ها 5 - 4 روز پس از آغاز علائم اولیه ظاهر می شوند.
تاول ها معمولا روی یك نوار پهن پوست در امتداد مسیر رشته های عصبی حسی در یك ناحیه خاص پوست پدید می آیند.
تاول ها را غالبا می توان در ناحیه قفسه سینه دید كه البته تنها در یك طرف بدن گسترش می یابند. از علائم شایع این بیماری می توان به موارد زیر اشاره کرد:
* تب و لرز خفیف
* احساس كسالت
* تهوع ، دل پیچه یا اسهال خفیف
* درد روی قفسه سینه، صورت، یا درد سوزشی در پوست شكم بر حسب ناحیه ای كه گرفتار شده است .

عوامل افزایش دهنده خطر
* سن بالای 50 سال
* استرس
* وجود یك بیماری كه باعث كاهش مقاومت بدن شده باشد.
* استفاده از داروهای سركوب كننده ایمنی یا ضد سرطان
* جراحی یا تاباندن اشعه به نخاع
* لوسمی یا لنفوم

پیشگیری
در حال حاضر نمی توان از آن پیشگیری به عمل آورد. واكسن های تحقیقاتی كه برای پیشگیری از آبله مرغان در حال آزمایش هستند نتوانسته اند جلوی زونا را بگیرند. البته فرد با یك بار گرفتن زونا، تا آخر عمر در برابر آن ایمن خواهد بود؛ مگر در موارد نادر.

عوارض احتمالی
* عفونت باكتریایی ثانویه در تاول های زونا
* درد مزمن، خصوصا در سالمندان، كه تا ماه ها یا سال ها در مسیر رشته های حسی محل قبلی وجود تاول ها باقی می ماند.
* زخم قرنیه
* عفونت دستگاه عصبی مركزی
* تشخیص معمولا تا زمان بروز بثور پوستی امكان پذیر نیست . قبل از آن ، علائم ممكن است شبیه آپاندیسیت، جمع شدن مایع دور ریه یا سایر بیماری ها باشند.
* ندرتا آزمایش خون، كشت مایع تاول ها و نمونه برداری از پوست انجام می گیرد.

درمان
هدف اصلی درمان عبارت است از تخفیف خارش و درد تا حد امكان ، كه برای این كار معمولا از داروهای مالیدنی و خوراكی استفاده می شود. دردی كه پس از پاك شدن تاول ها باقی می ماند را خیلی مشكل می توان درمان كرد و متأسفانه هیچ راه قطعی برای درمان آن وجود ندارد.
* در وان آبی بخوابید كه به آن نشاسته ذرت یا پودر جو دوسر اضافه شده باشد.
* سایر روش های كاهش درد نیز مطرح هستند، اما تأثیر هیچ كدام به طور قطعی اثبات نشده است . این روش ها عبارت هستند از: تحریك یا مالش متناوب ، استفاده از جریان الكتریكی در پوست ، اسپری سرد و قطع رشته های عصبی یا جراحی .

برای بهبودی سریع تر این كارها را انجام دهید :
مسكن مصرف كنید
به عنوان مسكن به جای آسپیرین از استامینوفن استفاده كنید به این صورت كه هر 4 ساعت 2 عدد قرص استامینوفن را میل كنید.
با مصرف ویتامین ها بدن را تقویت كنید.
چنانچه مقدار بالای ویتامین ث و ب كمپلكس مصرف شود، سیستم ایمنی بدن تقویت خواهد شد. مصرف روزانه 2000 میلی گرم ویتامین ث كفایت می كند.
همچنین خوردن روزانه 2 عدد قرص ویتامین ب كمپلكس یا یك عدد كپسول مولتی ویتامین مینرال كافی است. البته در این موارد حتما باید نظر پزشک معالج تان را جویا شوید.

با تاول ها چه كار باید كرد ؟
پس از بروز تاول ها برای تسكین درد بهتر است به نكات زیر توجه كرد:
تاول ها را دستكاری نكنید.
چنان چه مقدار زیادی كرم و پماد روی پوست بمالید با تحریك پوست سبب تاخیر در بهبودی خواهید شد بنابراین بهتر است تاول ها را دستكاری نكنید.

از پوشش مرطوب استفاده كنید
حوله ای را در آب سرد فرو برده و بعد از آبكشی روی ناحیه صدمه دیده قرار دهید. هر چه آب خنك تر باشد احساس بهتری خواهید داشت. تاثیر این عمل مانند قرار دادن یخ روی پوست سوخته شده است. به این دلیل بهتر است از رسیدن گرما به پوست آسیب دیده نیز جلوگیری كنید.

عفونت روی تاول را با آب اكسیژنه بشویید
اگر تاول ها عفونی شده اند بهتر است روی آن ها را با محلول آب اكسیژنه 6 درصد ضد عفونی كنید یا آن كه از پمادهای آنتی بیوتیك نظیر "جنتامایسین" استفاده كنید.

بیماری زونا چند روز طول می کشد ؟
جوش و تاولهای زونا در مدت 7 تا 10 روز بهبود می یابد ولی دو تا چهار هفته طول می کشد تا کاملا محل آنها ناپدید شود.در بسیاری ، اثری از این تاولها نمی ماند اما در بعضی جای آنها همچنان بصورت گودی باقی می ماند.

چه کسانی در معرض ابتلا به زونا هستند ؟
هر کسی که به آبله مبتلا شده باشد، مجددا در خطر ابتلا به زونا قرار دارد؛اما احتمال این خطر با افزایش سن بیشتر می شود.این احتمال درافراد بالای 60 سال، ده برابر بیشتر از دیگران است.

عوامل موثر دیگر عبارتند از :
بعضی از داروهای سرطان، داروهای آستروئیدی ،طولانی مدت در معرض استرس و فشار بودن، تضعیف سیستم ایمنی بدن در اثر ایدز یا سرطان، و کلا به هر دلیلی که سیستم ایمنی بدن دچار ضعف گردد.

آیا بیماری زونا مسری است ؟
بله. اما نه از راهی که شما فکر می کنید!زونا باعث بروز زونا در افراد دیگر نمی شود ولی ممکن است که باعث ابتلای یک کودک به آبله شود. همچنین اشخاصی که واکسینه شده اند و یا اصلا مبتلا به آبله نبوده اند،در اثر تماس مستقیم با تاولهای بازشده یک بیمار ، احتمال دارد بیماری به آنها هم سرایت کند.بنابراین فرد بیمار همواره باید تاولها را بپوشاند و تا بهبودی کامل از تماس با افراد دیگر بویژه نوزادان و زنان بارداری که قبلا واکسن نزده اند و یا دچار آبله نشده اند، پرهیز کند.

آیا زونا به دردهای مزمن منجر می شود ؟
در برخی از بیماران کهنسال،درد حتی ماهها و سالها پس از بهبودی تاولها باقی می ماند.این درد که ناشی از صدمه دیدن عصب های منتهی به پوست است،به نورالژیای پس از بهبودی معروف است.برخی هم به خارش مزمن در ناحیه مبتلا به زونا، دچار می شوند.در وضعیت های حاد و شدید،خارش و درد ممکن است به اختلال در خواب ، کاهش وزن یا افسردگی هم منجر شوند.


نظرات کاربران درباره این مطلب :

برای متن پیام فقط از حروف فارسی استفاده کنید .
این فرم صرفا جهت دریافت نظرات ، پیشنهادات و انتقادات کاربران در مورد مطلب فوق میباشد .
به سوالات پزشکی در این بخش پاسخ داده نمیشود .
از ارسال پیام های تبلیغاتی در این بخش خودداری نمایید .
حداکثر طول مجاز برای متن پیام 500 کاراکتر است .
نام و فامیل :
تلفن :
ایمیل :
متن پیـام :
صفحه اصلیجشنوارهرزرو نوبت اينترنتىبیوگرافیآدرس و کروکیخدمات کلینیک هورتجهیزات کلینیک هورلیست قیمت های لیزرلیزر جدید الکس سردگالری تصاویرویدئولیست موضوعی مقالاتليپوماتيك و چاقیهای موضعروشهاى مختلف جوانسازىرفع جوش وجای جوشکاشت موتزریق چربی درصورت وبدنزیبایی بینی بدون جراحیسایت تخصصی کاشت موی هورپوستجدید ترین مقالات سایتمشکلات پوستی تناسلیمو و ريزش موبیماری های پوستلیزرجراحی پلکچگونه زیبا زندگی کنیممطالب جدیدمعرفی همکارانپیامهای کاربرانتناسب اندامسوالات پزشکیمشاوره حضوری و غیر حضوری